گپی کوتاه با رئیس هیات مدیره ی سازمانِ جوانان زرتشتی
نیم قرن کوشش در راستای گسترشِ فرهنگِ ایران
مسعود لقمان، فرید شولیزاده
خیابان انقلاب، چهار راه کالج، کوچه ی بامشاد، پلاک 7 ... اینجا سازمان فرَوَهر است، یکی از بنیاد های وابسته به جامعه ی زرتشتیان ایران. ساختمانی دیرپا با آجرهایی رنگ و رورفته که هر کدام هزاران خاطره ی شورانگیز از گذشته در سینه دارند!
براستی اگر رهگذری از اینجا بگذرد و از گذشته ی این بنا و خدمات شایانی که در آن برای بسط و گسترش بن مایه های فرهنگِ ایرانزمین انجام شده، آگاهی نداشته باشد، تنها نظاره گر بنایی قدیمی است که چرخ روزگار، از آن پیری رنجور، پدید آورده و رمقی برایش باقی نگذاشته ...
چه بسیار دل های سوخته از عشق به فرهنگ این خاک که در اینجا نتپیده و چه عرق هایی از غم وطن که در اینجا از پیشانی نچکیده! درنگی کوتاه در نام های بزرگی که در میان گنجینه ی فرهنگی این بنیاد بچشم می خورند در نگاه نکته سنج، تنها یک چیز را بر می تابد و آن این است که خواستن، توانستن است، حتی اگر بگویند نمی توانی! نام بزرگانی چون: استاد ابراهیم پورداوود، دستور دکتر دهالا، دینشاه ایرانی، دکتر بهرام فروشی، استاد رشید شهمردان، استاد هاشم رضی، دکتر علی اکبر جعفری، پرفسور عباس مهرین (شوشتری)، دکتر مهرداد بهار، فرزانه مهرداد مهرین، موبد دانشمند اردشیر آذرگشسب، موبد دانشمند فیروز آذرگشسب، دستور دانشمند رستم شهزادی، دکتر جهانگیر اوشیدری، استاد فریدون جنیدی و ... اینها تنها گوشه ای از نام های بزرگی است که در گنجینه ی مفاخر و مشاهیر فرهنگی این سازمان می درخشند و هر کدام بنحوی در یک دوره ی زمانی، یار و همراه این بنیاد بوده اند و آثارشان بوسیله ی انتشارات فرَوَهر منتشر و در اختیار عموم قرار گرفته است. به جرات می توان گفت که مرکز نشر آثار چاپ شده در این بنیاد با تمام کمی ها و کاستی ها (خواسته و ناخواسته) یکی از کامل ترین مراکز عرضه ی آثار و منابع مکتوبِ پیرامون فرهنگ و اندیشه ی ایران باستان در سده ی اخیر بوده است. در این میان از دوماهنامه سازمان نیز نباید غافل شد، نشریه ای با بیش از چهار دهه قدمت که بیش از 400 شماره از آن با معیار های پژوهشی قابل قبول، بطور مستمر در تمامی این سالها چاپ شده و گنجینه ای است مکتوب از نوشتارهای تحقیقیِ گروهی از بزرگترین مشاهیر ادب و فرهنگ ایران ...
بر خود بایسته دیدیم با حضور در سازمان فرَوَهر پای سخن این گرامیان بنشینیم. عصر یک روز پائیزی بود که در ساختمان سازمان فرَوَهر، خود را در برابر چهره مصمم و جدی دکتر پرویز اهورایی، رئیس هیات مدیره ی سازمان جوانان زرتشتی تهران (فرَوَهر) یافتیم و از چند و چون کوشش ها و کنش های فرهنگی این سازمان از ایشان جویا شدیم.
- آقای دکتر! از چه زمانی بنیاد فرهنگی فرَوَهر تاسیس شده و این نهاد فرهنگی از آغاز تاکنون به دنبال چه اهدافی بوده است؟
این بنیاد در سال 1339 تاسیس شد.
بنیانگذاران این نهاد فرهنگی به دنبال تاسیس سازمانی بودند که جوانان در کنار افراد باتجربه نقش نیروی محرکه را در آن بازی کنند. این بنیاد یکسری اهداف فرهنگی ای برای خود تعریف کرده که با توجه به اساسنامه شامل: "انتشارات" در مورد موضوعاتی چون فرهنگ ایران باستان، آئین کهن ایران (زرتشتی)، برپایی نشست ها و کلاس های فرهنگی و دینی، آموزش دبیرانِ مخصوص تعلیم و آموزش در این کلاس ها و تهیه ی کتاب های درسی مربوط به این کلاس ها. در زمینه ی "ورزش" هم سازمان، باشگاهی را تاسیس کرده که در این باشگاه جوانان در رشته های مختلف ورزشی، تحت نظر مربیان کارآزموده به ورزش می پردازند. در زمینه ی "هنر" نیز از افراد بنام و سرشناس جامعه دعوت شده تا همکاری های نزدیکی برای آموزش موسیقی در رشته های مختلف با سازمان داشته باشند که موفقیت های چشمگیری نیز در این باره به دست آورده ایم. در زمینه ی "اجتماعی" هم اقدام به برگزاری جشن های ملی و دینی مانند برگزاری جشن سده و ... و گردهمایی های فرهنگی نموده ایم.
- پس از گذشت 47 سال از کوشش ها و کنش های انجمن، تا چه میزان این انجمن را در رسیدن به اهدافی که بنیان گذاران آن مدنظر داشته اند، موفق احساس می کنید؟
انجمن در برخی از زمینه ها بسیار موفق بوده است. برای نمونه شما اگر نگاهی به مجله ی این انجمن داشته باشید، کمتر مجله ای را - در شرایط فعلی - می توانید بیابید که دارای یک پیشینه ای نزدیک به نیم قرن باشد. مجله ای را که ما هر دو ماه یکبار و از همان آغاز فعالیت به نام "فرَوَهر" منتشر کرده ایم، توقفی در انتشارش در هیچ دوره ای - حتی در سخت ترین دوره ها – نداشته است که این خود موفقیتی بزرگ برای انجمن محسوب می شود.
همچنین انتشارات انجمن، کتاب های بسیار باارزشی درباره ی تاریخ و فرهنگ ایران باستان منتشر کرده که برای پژوهشگران تاریخ و فرهنگ ایران، کتاب هایی پایه و مرجع محسوب می شوند.
- انتشارات فرَوَهر به تازگی چه کتاب هایی در دست چاپ دارد؟
آخرین کتابی که ما با کوشش فراوان و صرف هزینه ی بالایی چاپ کرده ایم، چاپ سوم کتاب دو جلدی "گات ها" با بازنگری ای گسترده، نوشته ی موبد فیروز آذرگشسپ است که می تواند مورد استفاده ی اهل تحقیق و پژوهش و همچنین جامعه ی زرتشتی قرار گیرد.
- بودجه ی شما از کجا تامین می شود؟
بودجه ی ما از کمک های مردمی تامین می شود.
- چرا انتشارات فرَوَهر تلاش نمی کند در نمایشگاه کتاب حضور داشته باشد؟
ما برای شرکت در نمایشگاهِ کتاب باید حداقل هشت کتاب برای چاپ اول منتشر کرده باشیم ولی با توجه به بودجه ی سازمان که باید در راستای اهداف مشخص شده ی سازمان صرف شود، ما نمی توانیم هر کتابی را چاپ کنیم. بنابراین به این دلیل تاکنون حضور کمرنگی در نمایشگاه کتاب داشته ایم. خوشبختانه امسال با توجه به تعداد کتاب هایی که چاپ کرده ایم، گمان کنم که امسال بتوانیم در نمایشگاه کتاب حضور داشته باشیم.
- در گنجینه ی انتشاراتی فرَوَهر آثاری ارشمندی از پژوهشگران بزرگ فرهنگ ایران در سده ی اخیر به چشم می خورد که شوربختانه بخش اعظمی از این کتاب ها بسیار نایاب است. آیا انتشارت فرَوَهر قصد بازچاپ این آثار را ندارد؟
البته! چرا که نه.
ما در این زمینه قصد داریم که این آثار را با توجه به نیاز پژوهشگران و تامین بودجه به نوبت منتشر کنیم.
- با توجه به اینکه انتشارات فرَوَهر حق بزرگی بر گردن جامعه ی ایران دارد و در راستای چاپ کتاب هایی در زمینه ی تاریخ و فرهنگ این سرزمین، کوشش های فراوانی کرده است، به نظر شما آیا نباید این سازمان از بودجه های دولتی برای اهداف فرهنگی خود بهره برد؟ و آیا تا امروز حمایتی از سوی نهادهای دولتی از انتشارات شما شده است؟
از آنجا که انتشارات فرَوَهر انتشارات خاصی است، ما نه خواسته ایم و نه این توقع این را داریم که از سوی نهادهای دولتی کمکی دریافت کنیم.
- اگر سخنی ناگفته مانده است، بفرمائید:
برخود لازم می دانم از گذشتگانی که در راه اندازی و گسترش این سازمان نقش مهمی داشته اند، یادی کنم. از: مهربان فرهنگی، خدایار هرمزدی، جهانگیر پیرغیبی، خسرو باستانی فر و دیگران که هر چند در میان ما نیستند ولی از آنجا که هنوز چراغ این بنیاد فرهنگی روشن است، حتما روانشان در شادی و آرامش است.
این گفت و گو را می توانید در روزنامه ی مردم سالاری هم بخوانید.
